Karl Isakson

1878 - 1922 Swedish

Deens modernist van pure kunst

Karl Oscar Isakson was een Zweedse schilder die een groot deel van zijn professionele leven in Denemarken doorbracht, waar hij wordt beschouwd als een van de vaders van het modernisme. Hij had nauwe banden met de Bornholmse schildersschool en maakte veel schilderijen van Christiansø. Hij wordt geciteerd als een kunstenaar die "probeerde hun Bijbelse werken een moderne sociale en politieke context te geven". Isakson groeide op in moeilijke omstandigheden in Stockholm. Zijn vader, smid Karl Frederik, stierf toen hij slechts acht maanden oud was, waardoor zijn moeder Mathilda hem en zijn zus Esther moest opvoeden door een wasserij te runnen. Op school presteerde hij zo goed dat hij bekendstond als de kleine professor. Thuis begon hij, om te ontsnappen aan het familieelend, te tekenen, vaak omringd door stapels wasgoed. Hij verliet de school op 13-jarige leeftijd om het gezinsinkomen te helpen door schildersassistent te worden. Toen hij 15 was, begon hij op eigen initiëf aan avondcursussen tekenen aan de Technische School. Hij toonde ook grote interesse in literatuur door Zweedse auteurs zoals Viktor Rydberg en Wilhelm Ekelund te lezen en Deense werken van Søren Kierkegaard en Hans Christian Andersen. Voordat hij de Zweedse Academie bezocht, werkte Isakson als assistent van Carl Larsson en hielp hem met de fresco's in het trappenhuis van het Nationaal Museum voor Schone Kunsten in Stockholm. Larsson toonde groot belangstelling voor Isakson en moedigde hem aan in zijn studies. In 1902 reisde hij met een beurs naar Italië waar hij in contact kwam met Kristian Zahrtmann en zijn kolonie van Deense schilders die hem introduceerden in moderne Franse trends, met name Paul Cézanne. Hij keerde terug naar Kopenhagen met Zahrtmann waar hij zijn kunstlessen bijwoonde en veel jonge kunstenaars ontmoette die geassocieerd werden met het begin van het Modernisme in de Deense schilderkunst. Hij ontwikkelde een interesse in wat hij zuivere kunst noemde, die zoals zuiver denken de universele correspondenties van het leven overbracht in plaats van de partiële details van het Realisme en Naturalisme. Zoals Carl Kylberg en Violet Tengberg geloofde hij dat kunst een existentiële of spirituele functie moest hebben, die een gevoel van hogere transcendentale waarden overbracht. Dankzij zijn schilderijen van Christiansø wordt Isakson beschouwd als een van de vaders van de moderne schilderkunst in Denemarken. Zijn landschapsschilderij van Christiansø's Mindet (1911) toont hoezeer hij beïnvloed werd door Cézanne, zowel in zijn sterke kleurvoering als in zijn gebruik van parallelle penseelstreken.